💊فنی توئین(Phenytoin)

کاربرد فنی‌توئین در ترالی اورژانس:

در اورژانس نورولوژیک:

  • درمان تشنج‌های تونیک-کلونیک (ژنرالیزه)، به ویژه:
    • Status Epilepticus (تشنج مداوم و تهدیدکننده زندگی) پس از دیازپام یا لورازپام
    • کنترل طولانی‌تر تشنج (برخلاف بنزودیازپین‌ها که اثر کوتاه‌مدت دارند)

در اورژانس قلبی (به ندرت):

به عنوان داروی ضدآریتمی کلاس 1B در درمان آریتمی‌های بطنی ناشی از مسمومیت با داروهای دیجیتالیس (دیگوکسین)
(مثلاً PVCs، تاکی‌کاردی بطنی یا بلوک AV ناشی از مسمومیت با دیگوکسین)

دوز و نحوه تجویز در اورژانس:

✅ برای تشنج:

دوز بارگذاری (Loading dose):
15–20 mg/kg به صورت آهسته وریدی
(سرعت تزریق: حداکثر 50 mg/min برای بزرگسالان؛ سریع‌تر باعث آریتمی و افت فشار می‌شود)

دوز نگهدارنده:
4–6 mg/kg در روز (معمولاً خوراکی یا تزریق آهسته IV تقسیم‌شده)

✅ برای آریتمی:

دوز معمول: مشابه دوز ضدتشنج، با تنظیم بر اساس شرایط بیمار

نحوه عملکرد:

🧠 در مغز:

  • با غیرفعال کردن کانال‌های سدیم وابسته به ولتاژ در نورون‌ها، باعث پایدارسازی غشای سلولی و پیشگیری از تخلیه بیش‌ازحد نورونی می‌شود.
  • این کار باعث مهار گسترش تشنج می‌شود.

❤️ در قلب:

  • عملکرد مشابه لیدوکائین:
    مهار کانال‌های سدیم در سلول‌های عضله قلب و کاهش تحریک‌پذیری سلولی، مخصوصاً در بافت‌های تحریک‌شده یا مسموم.

عوارض شایع و مهم:

  • عوارض حاد تزریقی:
    • افت فشار خون
    • برادی‌کاردی یا بلوک قلبی (در صورت تزریق سریع)
    • آریتمی‌های بطنی
    • واکنش بافتی شدید در محل تزریق (معروف به Purple Glove Syndrome)
  • عوارض بلندمدت (خوراکی):
    • هیپرپلازی لثه
    • حرکات غیرطبیعی (آتاکسی، نیستاگموس)
    • راش پوستی و واکنش‌های آلرژیک شدید (مثل استیون-جانسون)
    • سمیت کبدی یا استخوانی